Een vogelgriepuitbraak melden bij de NVWA doe je door direct contact op te nemen via het landelijke meldnummer 045 546 31 88. Dit nummer is 24 uur per dag, 7 dagen per week bereikbaar. Je bent wettelijk verplicht om een vermoeden van vogelgriep zo snel mogelijk te melden zodra je klinische verschijnselen ziet die op vogelgriep kunnen wijzen. Wacht niet op zekerheid: bij twijfel meld je direct.
Vogelgriep is een van de meest gevreesde ziektes in de pluimveesector, en terecht. Een uitbraak kan grote gevolgen hebben voor je bedrijf, je omgeving en de volksgezondheid. Toch weten niet alle pluimveehouders precies hoe de meldprocedure werkt, wat er na een melding gebeurt en hoe je je bedrijf zo goed mogelijk kunt beschermen. In dit artikel zetten we alles helder op een rij.
Wat is vogelgriep en hoe herken je het bij vleeskuikens?
Vogelgriep, ook wel aviaire influenza (AI) genoemd, is een besmettelijke virusziekte die voorkomt bij pluimvee. Het virus bestaat in twee varianten: laagpathogene (LPAI) en hoogpathogene (HPAI) vogelgriep. De hoogpathogene variant is de gevaarlijkste en veroorzaakt in korte tijd hoge sterfte onder vleeskuikens.
Klinische verschijnselen bij vleeskuikens
Bij vleeskuikens herken je vogelgriep aan een combinatie van verschijnselen die vaak snel en hevig optreden. Let op de volgende signalen:
- Plotselinge sterfte die duidelijk hoger is dan normaal
- Ademhalingsproblemen zoals piepen, hoesten of benauwdheid
- Neurologische verschijnselen zoals verdraaide nekken, evenwichtsverlies of krampen
- Zwelling van kam en lellen en blauwverkleuring van kammen, lellen en poten
- Sterke afname van voer- en wateropname
- Diarree en opgezette koppen
Vroege signalering maakt een groot verschil. Als onderdeel van onze routinematige bedrijfsbegeleiding bewaken we technische resultaten en gezondheidsparameters actief, zodat ongewenste ontwikkelingen zo snel mogelijk opvallen. Als je twijfelt over wat je in de stal ziet, neem dan direct contact op met je dierenarts, zonder te wachten tot de situatie verergert.
Wanneer ben je verplicht vogelgriep te melden bij de NVWA?
Je bent wettelijk verplicht om een vermoeden van vogelgriep te melden bij de NVWA zodra je klinische verschijnselen ziet die op vogelgriep kunnen wijzen. Je hoeft geen laboratoriumbevestiging af te wachten. De meldplicht geldt voor alle pluimveehouders en geldt ook bij een verhoogde sterfte zonder duidelijke andere oorzaak.
De meldplicht voor vogelgriep is vastgelegd in de Wet dieren en de bijbehorende regelgeving. Vogelgriep is een zoönose, wat betekent dat het virus in sommige gevallen overdraagbaar is op mensen. Dat maakt snelle melding niet alleen een wettelijke verplichting, maar ook een verantwoordelijkheid richting je omgeving. Hoe eerder de NVWA op de hoogte is, hoe sneller maatregelen getroffen kunnen worden om verspreiding te beperken.
Hoe meld je een vermoeden van vogelgriep bij de NVWA?
Een vermoeden van vogelgriep meld je telefonisch bij de NVWA via 045 546 31 88. Dit meldnummer is dag en nacht bereikbaar. Bel dit nummer direct als je verschijnselen ziet die op vogelgriep kunnen wijzen. Je dierenarts kan je hierbij ondersteunen en is bij een melding ook betrokken.
Zorg dat je bij het bellen de volgende informatie bij de hand hebt:
- Je naam en contactgegevens
- Het adres van het pluimveebedrijf
- Het aantal aanwezige dieren en de diercategorie (vleeskuikens)
- Een beschrijving van de verschijnselen en wanneer je ze voor het eerst zag
- Het aantal gestorven dieren in de afgelopen 24 tot 48 uur
Na je telefonische melding stuurt de NVWA een officiële dierenarts naar je bedrijf om de situatie te beoordelen en monsters te nemen. Beperk ondertussen zoveel mogelijk de bewegingen op en rond je bedrijf. Laat geen bezoekers toe en verplaats geen dieren of materialen totdat de NVWA aanwezig is.
Op onze pagina over bedrijfsbegeleiding lees je hoe we pluimveehouders ondersteunen bij het bewaken van diergezondheid en het tijdig signaleren van risico’s.
Wat gebeurt er na een melding bij de NVWA?
Na een melding van een vermoeden van vogelgriep stuurt de NVWA zo snel mogelijk een officiële dierenarts naar je bedrijf. Die beoordeelt de situatie, neemt monsters en legt een vervoersverbod op voor dieren, mest en materialen. Het bedrijf wordt in quarantaine geplaatst totdat de uitslagen bekend zijn.
Als de laboratoriumuitslag vogelgriep bevestigt, volgen er verdere maatregelen. De WBVR analyseert de monsters en maakt de resultaten bekend. De NVWA handhaaft en coördineert de bestrijding. De GD ondersteunt dierenartsen en veehouders met diagnostiek en advies. Bij vogelgriepbestrijding geldt alleen een beschermingsgebied van 3 km en een toezichtsgebied van 10 km rondom positief geteste bedrijven. Preventieve ruimingen worden niet meer uitgevoerd. In het geval van hoogpathogene vogelgriep worden de aanwezige dieren geruimd om verdere verspreiding te voorkomen.
De afhandeling kan ingrijpend zijn. Zorg dat je je dierenarts direct informeert zodra je een melding doet bij de NVWA, zodat jullie samen de situatie kunnen monitoren en de communicatie goed verloopt. Op de website van het Gezondheidscentrum voor Pluimvee vind je meer informatie over hoe we pluimveehouders begeleiden bij ziekterisico’s en uitbraken.
Hoe bescherm je je bedrijf tegen een vogelgriepuitbraak?
Je beschermt je bedrijf tegen vogelgriep door een combinatie van strikte biosecurity, goede hygiëne en actieve monitoring. Vogelgriep verspreidt zich via wilde vogels, besmette materialen, mensen en vervoermiddelen. Hoe minder contactmomenten met mogelijke bronnen, hoe lager het risico op insleep.
Praktische biosecuritymaatregelen
Goede biosecurity begint bij bewustzijn en discipline. Dit zijn de maatregelen die het meeste verschil maken:
- Voorkom contact met wilde vogels: zorg voor goed afgesloten stallen en verwijder open waterpartijen in de buurt
- Beperk bezoek: laat alleen noodzakelijke bezoekers toe en zorg voor schone bedrijfskleding en laarzen
- Reinig en desinfecteer voertuigen, materialen en stallen grondig tussen koppels
- Houd een bezoekersregistratie bij, zodat je bij een uitbraak snel kunt traceren wie er op het bedrijf is geweest
- Volg de actuele risicogebieden: de NVWA publiceert regelmatig updates over de vogelgriepsituatie in Nederland en Europa
Wij bezoeken veel bedrijven in Noord-Nederland en Duitsland en herkennen daardoor snel wanneer de situatie in een regio verandert of wanneer biosecuritymaatregelen op een bedrijf aangescherpt moeten worden. Die praktijkkennis helpt om tijdig in te grijpen voordat een probleem zich ontwikkelt.
Hoe het Gezondheidscentrum voor Pluimvee helpt bij vogelgrieppreventie en melding
Bij het Gezondheidscentrum voor Pluimvee helpen we vleeskuikenhouders actief om vogelgriep vroeg te herkennen en de juiste stappen te zetten. We doen dat concreet op de volgende manieren:
- Vroege signalering via routinematige bedrijfsbegeleiding en monitoring van technische resultaten
- Directe bereikbaarheid: elke klant heeft een vaste dierenarts die het bedrijf kent en 24/7 bereikbaar is
- Laboratoriumonderzoek voor snelle diagnose en beoordeling van gezondheidsrisico’s
- Ondersteuning bij meldprocedures: we helpen je bij de communicatie met de NVWA als dat nodig is
- Biosecurityadvies op maat, afgestemd op jouw bedrijfssituatie en locatie
Wil je weten hoe we jouw bedrijf kunnen begeleiden bij vogelgrieppreventie of heb je nu een urgente vraag? Neem direct contact met ons op of lees meer over wie wij zijn en hoe wij werken.