10 november 2015: Biomin Panagro Symposium: Campylobacter ook schadelijk voor de kip nlende

Tot voor kort werd verondersteld dat Campylobacter vooral schadelijk is voor mensen. Deze darmbacterie kan namelijk ernstige darminfecties met diarree en uitdroging tot gevolg hebben. Dit was de reden dat er een landelijk monitoringsprogramma is opgezet om Campylobacterinfecties bij pluimvee te inventariseren. Uit recent onderzoek blijkt dat Campylobacter ook schadelijk is voor de kip.

Campylobacter jejuni

Campylobacter jejuni

Grootschalig onderzoek
Onderzoeker Tom Humphrey, hoogleraar bacteriologie en voedselveiligheid van de faculteit Geneeskunde van de Swansea Universiteit in Groot-Brittanië deed onderzoek naar de effecten van Campylobacter-infecties bij vleeskuikens. Uit zijn onderzoek zijn een aantal duidelijke conclusies te trekken.

Wat is Campylobacter?
Campylobacter is een veranderlijke bacterie, die zich snel kan aanpassen aan de omstandigheden. Zo kan Campylobacter DNA van andere bacteriën opnemen, zodat het zijn erfelijke eigenschappen en daarmee zijn kenmerken kan veranderen. In zo'n geval kan een onschuldige Campylobacter veranderen in een schadelijke variant die de darmwand kan passeren en een bloedvergiftiging en hepatitis kan veroorzaken. In dat geval leidt een infectie met Campylobacter tot sterfte. Het bijzondere hierbij is dat de Campylobacter bacterie bij een routine bacteriekweek in het laboratorium niet wordt vastgesteld, omdat de manier van kweken afwijkend is van die van de meeste ziekteverwekkers bij pluimvee, zoals E.coli, stafylococcen en enterococcen.

Risico's in de keuken
Humphrey onderzocht verder de risico's voor besmetting bij mensen. Uit dit onderzoek bleek dat mannen in de keuken minder goede hygiëne procedures volgden, waardoor meer Campylobacter-besmettingen ontstonden. Het is namelijk belangrijk om kruisbesmetting te voorkomen, wat wil zeggen dat ongekookt/ongebakken pluimveevlees gescheiden gehouden moet worden van producten die rauw worden gegeten, zoals groenten. In veel gevallen trof Humphrey echter ook Campylobacter aan op snijplanken, servies, kranen, en theedoeken. Het is daarom belangrijk rauw kippenvlees apart te houden.

Risico's voor vleeskuikens
Uit het onderzoek bleek verder dat Campylobacter-infecties vaak gezamenlijk voorkomen met andere infecties zoals E.coli en voetzoolontstekingen. Een minder gezonde koppel heeft blijkbaar meer risico op een Campylobacter infectie. In die gevallen zag Humphrey meer darminfecties, natter strooisel en een slechtere voederconversie.

Advies
Campylobacter infecties treden op bij een verstoring van het bacteriële evenwicht in de darm. Uit onderzoek van onderzoeker Vandi van het Spaanse onderzoeksinstituut CESAC blijkt dat toepassing van probiotica de infectiedruk van Campylobacter duidelijk kan reduceren. Bij verteringsstoornissen is het daarom aan te bevelen probiotica in te zetten. Verder is het belangrijk om zieke en zwakke dieren direct uit de stal te verwijderen. Deze dieren zijn namelijk de belangrijkste verspreiders van Campylobacter.